Văn khấn ngày rằm: Thần linh, Thổ Công
- Hương
- đèn nến
- hoa tươi
- mâm ngũ quả
- trầu cau
- rượu trà
- nước sạch
- đĩa muối gạo
- vàng mã
Văn khấn ngày rằm: Gia tiên, Tổ tiên
- Hương hoa
- đèn nến
- mâm ngũ quả
- trầu cau
- rượu trà
- mâm cơm cúng mặn hoặc chay
- vàng mã
Văn khấn mùng 1 hằng tháng
- Hương hoa
- đèn nến
- mâm ngũ quả
- trầu cau
- trà rượu
- mâm cơm cúng và vàng mã
Văn khấn lễ Vu Lan (trước bàn thờ Phật)
- Hương hoa
- đèn nến
- mâm ngũ quả
- trà nước
- hoa sen
- xôi chè chay và một mâm cỗ chay
Văn khấn gia tiên rằm tháng 7
- Mâm cỗ chay hoặc mặn
- hương hoa
- trầu cau
- trà rượu
- vàng mã
- quần áo giấy nếu có
Văn khấn cúng chúng sinh (cô hồn) rằm tháng 7
- Cháo loãng
- gạo
- muối
- bánh kẹo
- ngô khoai
- hoa quả
- hương
- đèn nến
- vàng mã và nước. Lễ cúng chúng sinh không dùng đồ mặn
Cẩm nang
Ngày rằm trong đời sống người Việt
Rằm là ngày 15 âm lịch, khi mặt trăng tròn và sáng nhất trong tháng. Người Việt cúng rằm hằng tháng như một nhịp sinh hoạt tâm linh: thắp hương bàn thờ Thần linh, rồi khấn tổ tiên, báo với ông bà rằng con cháu vẫn nhớ và vẫn giữ nếp nhà. Một số nơi gọi rằm là ngày vọng, cặp với mùng 1 là ngày sóc — hai mốc đánh dấu đầu tháng và giữa tháng.
Riêng rằm tháng 7 mang ý nghĩa lớn hơn cả. Đây là ngày lễ Vu Lan báo hiếu, gắn với tích Đức Mục Kiền Liên cứu mẹ, và cũng là ngày xá tội vong nhân theo dân gian. Vào dịp này, nhiều gia đình làm ba lễ: lễ Phật buổi sáng với mâm chay, lễ gia tiên trưa hoặc chiều, và lễ cúng chúng sinh vào chiều tối.
Thứ tự khấn trong mọi lễ rằm đều giống nhau: Thần linh, Thổ Công trước — gia tiên sau. Những chỗ có dấu ba chấm (…) dưới đây là phần bạn tự điền ngày tháng, họ tên, tuổi và nơi ở của gia đình. Nếu bạn cần văn khấn cho dịp Tết, xem văn khấn Tết Nguyên Đán.
Cách cúng rằm và rằm tháng 7
- 01Dọn bàn thờ trước khi cúng. Lau bàn thờ, thay nước, tỉa chân hương, lau sạch bát hương và bày lễ vật ngay ngắn. Không bày lễ vật mặn lên bàn thờ Phật.
- 02Khấn theo thứ tự. Thần linh, Thổ Công — Táo quân trước, sau đó mới tới gia tiên. Với rằm tháng 7, làm lễ Phật trước, rồi gia tiên, cuối cùng là cúng chúng sinh.
- 03Chọn giờ cúng hợp lý. Lễ rằm hằng tháng có thể làm buổi sáng hoặc chiều. Lễ chúng sinh ngày rằm tháng 7 nên làm buổi chiều tối vì theo dân gian đó là lúc phù hợp để các vong linh thụ hưởng.
- 04Mâm cỗ tùy tâm, không so đo. Một mâm cơm mặn, một mâm chay, hay chỉ hương hoa trà quả đều được. Điều quan trọng là dọn bày tươm tất và khấn thành tâm.
- 05Không cúng chúng sinh trong nhà. Lễ này bày ngoài sân hoặc trước cửa, dùng đồ chay, có cháo loãng, gạo muối. Sau khi cúng, hóa vàng mã ngay tại chỗ và không mang lễ vật vào nhà dùng lại.
- 06Giữ lễ trong khoảng thời gian ngắn. Thắp hương, khấn, chờ hương tàn gần hết rồi hóa vàng. Không để lửa vàng mã tự cháy lan, và không hóa vàng trong nhà.
Câu hỏi thường gặp về lễ rằm
01Ngày rằm và mùng 1 khác nhau thế nào?
Mùng 1 là ngày sóc, tức ngày đầu tháng âm lịch khi mặt trăng bắt đầu chu kỳ mới. Rằm là ngày 15 âm lịch, còn gọi là ngày vọng, khi mặt trăng tròn nhất. Người Việt thường cúng cả hai ngày này, với mùng 1 là khởi đầu tháng và rằm là giữa tháng.
02Rằm tháng 7 năm nay là ngày nào?
Rằm tháng 7 âm lịch là ngày 15/7 âm lịch, năm 2026 nhằm ngày 27/8/2026 dương lịch, năm 2027 nhằm ngày 16/8/2027. Đây là ngày lễ Vu Lan báo hiếu, đồng thời theo dân gian cũng là ngày xá tội vong nhân nên nhiều gia đình cúng chúng sinh.
03Vì sao cúng chúng sinh phải làm buổi chiều?
Theo quan niệm dân gian, buổi chiều tối là lúc các vong linh có thể thụ hưởng lễ vật, và lễ cúng chúng sinh không phải lễ cúng tổ tiên nên được bày ngoài sân hoặc trước cửa, không đặt trên bàn thờ trong nhà. Lễ vật thường là đồ chay, có cháo loãng, gạo muối và không dùng đồ mặn.
04Mâm cúng rằm hằng tháng gồm những gì?
Tùy gia đình, mâm lễ rằm thường có hương, đèn nến, hoa tươi, mâm ngũ quả, trầu cau, rượu trà, một đĩa muối gạo, vàng mã và mâm cơm cúng. Nhiều nhà làm mâm chay để nhẹ nhàng hơn. Điều quan trọng là dọn bàn thờ sạch sẽ, thắp hương đúng lúc và khấn thành tâm.
05Có bắt buộc tháng nào cũng phải cúng rằm không?
Không bắt buộc. Tùy nếp nhà và điều kiện, nhiều gia đình cúng đều đặn cả mùng 1 và rằm, số khác chỉ cúng rằm, hoặc chỉ cúng vào các tháng có ngày giỗ, ngày lễ. Nếu không có điều kiện làm mâm cỗ, một tuần hương, chén nước và lời khấn thành tâm trước bàn thờ vẫn được coi là đủ lễ.
