Bỏ qua tới nội dung

Tết Trung Thu · Rằm tháng Tám

Lồng đèn Trung Thu: ý nghĩa và các loại đèn

Lồng đèn là biểu tượng không thể thiếu của Tết Trung Thu Việt Nam — ánh sáng nhỏ trẻ em rước khắp xóm trong đêm rằm, tượng trưng cho niềm vui, sự đoàn viên và ước mong sáng sủa.

01Ý nghĩa của lồng đèn Trung Thu

Trong đêm rằm, ánh đèn lồng tượng trưng cho ánh sáng của trăng được mang xuống trần gian. Trẻ em rước đèn đi khắp xóm là mang niềm vui và sự ấm sáng đi khắp nơi — hình ảnh gắn liền với tuổi thơ của nhiều thế hệ người Việt.

Lồng đèn cũng mang ý nghĩa cầu may: ánh sáng xua tan bóng tối, mong một mùa thu an lành. Ở nhiều nơi, đèn lồng còn là đồ chơi thủ công gắn kết gia đình — cha mẹ cùng con làm đèn trước rằm.

02Các loại lồng đèn truyền thống

Đèn ông sao — ngôi sao năm cánh ngũ sắc — là lồng đèn tiêu biểu nhất của Trung Thu Việt Nam, tượng trưng cho ánh sáng dẫn đường. Đèn cá chép gợi tích cá chép hóa rồng, mong con cái thành đạt. Đèn kéo quân quay nhờ hơi nến, in hình tướng quân, voi, ngựa chạy vòng — đồ chơi dân gian độc đáo của miền Bắc.

Ngoài ra còn đèn con thỏ (gắn với ngọc thối trên cung trăng), đèn bướm, đèn hoa sen và các loại đèn giấy dán tay truyền thống ở Hội An, phố Hàng Mã.

Đèn ông sao ngũ sắc — lồng đèn truyền thống của trẻ em Việt Nam dịp Trung Thu
Đèn ông sao ngũ sắc — lồng đèn truyền thống của trẻ em Việt Nam dịp Trung ThuẢnh: Viethavvh / Wikimedia Commons, phạm vi công cộng

03Tục rước đèn và lồng đèn ngày nay

Đêm rằm, trẻ em cầm đèn đi thành từng đoàn theo tiếng trống lân, hát "Rước đèn tháng Tám" và "Chi chi chành chành". Nhiều khu phố, trường học tổ chức rước đèn tập thể kèm múa lân và phá cỗ.

Ngày nay đèn pin LED thay dần đèn nến vì an toàn, nhưng đèn giấy thủ công vẫn được trân trọng. Nếu cho trẻ rước đèn nến, nên có người lớn đi cùng và tránh nơi đông đúc để phòng cháy.

Hỏi đáp

Câu hỏi thường gặp

01Đèn ông sao có ý nghĩa gì?

Đèn ông sao năm cánh ngũ sắc tượng trưng cho ngôi sao sáng dẫn đường và ước mong tương lai tươi sáng cho trẻ em. Đây là lồng đèn đặc trưng nhất của Tết Trung Thu Việt Nam.

02Đèn kéo quân hoạt động thế nào?

Đèn kéo quân có trục quay bên trong: hơi nóng của ngọn nến đẩy cánh quạt nhỏ, làm vòng hình (tướng quân, voi, ngựa, cờ) chạy quanh liên tục. Đây là đồ chơi dân gian độc đáo của miền Bắc.

03Cho trẻ rước đèn cần lưu ý gì?

Ưu tiên đèn pin LED thay đèn nến để tránh cháy. Nếu dùng đèn nến, người lớn đi cùng, giữ đèn xa tóc và quần áo, tránh nơi đông đúc và tắt nến ngay sau khi rước xong.

04Mua lồng đèn Trung Thu ở đâu đẹp?

Phố Hàng Mã (Hà Nội) và phố Lương Nhữ Học (TP.HCM) là hai phố lồng đèn nổi tiếng. Đèn giấy thủ công Hội An và đèn làm từ lon nước, vỏ bưởi tự chế cũng là lựa chọn đẹp và ý nghĩa.

Xem thêm